Özet Cevap: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na göre memurların “tacir” veya “esnaf” sayılacak faaliyetlerde bulunması yasaktır; ancak süreklilik arz etmeyen, ticari organizasyon kurmayan ve “Esnaf Muafiyet Belgesi” kapsamında kalan el emeği satışları, disiplin hukuku açısından genellikle “ticari yasak” kapsamında değerlendirilmemektedir.
657 Sayılı Kanun ve Ticaret Yasağı: Sınır Nerede Başlıyor?
657 sayılı Kanun’un 28. maddesi, memurların Türk Ticaret Kanunu’na göre tacir veya esnaf sayılmalarını gerektirecek bir faaliyette bulunmalarını yasaklar. Ancak burada kritik ayrım “kazanç paylaşımı” ve “ticari organizasyon” yapısıdır.
- Fikri ve Sanatsal Eserler: Memurların kitap yazması veya sanatsal eser üretmesi yasak değildir.
- El Emeği Üretimi: Kendi evinizde hobi olarak ürettiğiniz bir ürünü arızi (tek tük) olarak satmak, doğrudan bir ticari işletme kurmakla eşdeğer görülmeyebilir.
2026 Yılında Memurlar İçin Etsy Satışının Riskleri Nelerdir?
Etsy platformu doğası gereği süreklilik arz eden bir mağaza yapısı sunar. Bu durum, Danıştay kararlarında ve disiplin soruşturmalarında “ticari faaliyetin devamlılığı” olarak yorumlanabilir.
Dikkat Edilmesi Gereken Kritik Noktalar:
- Esnaf Muafiyeti: 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu uyarınca evde imal edilen ürünlerin internetten satışı vergi muafiyeti kapsamındadır. Ancak vergi muafiyeti almak, disiplin hukuku açısından ticaret yasağını otomatik olarak kaldırmaz.
- Mesai Saatleri: Satış süreçlerinin (mesajlaşma, kargo hazırlama vb.) mesai saatleri içinde yapılması en büyük disiplin riski sebebidir.
- Şirket Kurulumu: Adınıza bir şahıs şirketi veya limitet şirket kurarak Etsy satışı yapmak kesin bir ihlaldir ve kademe ilerlemesinin durdurulması ya da ihraç cezasına kadar gidebilir.
| Faaliyet Türü | Ticari Yasak Riski | Vergi Durumu |
| Şahıs Şirketi Açarak Satış | YÜKSEK (Yasak) | Vergi Mükellefi |
| Esnaf Muafiyet Belgesi ile Satış | ORTA (Yoruma Açık) | Muaf (Sınır dahilinde) |
| Eş veya Yakın Adına Mağaza Açmak | DÜŞÜK | İlgili kişi adına mükellefiyet |
| Kitap veya Dijital Sanat Eseri Satışı | ÇOK DÜŞÜK | Telif Kazancı |
Kullanıcıların Merak Ettiği Sık Sorulan Sorular (SSS)
1. Esnaf muafiyet belgesi alırsam ticaret yasağından kurtulur muyum? Hayır. Vergi muafiyeti mali bir haktır, ancak 657 sayılı Kanun memurun esnaf gibi davranmasını yasaklar. İdari soruşturmalarda faaliyetin sürekliliğine bakılır.
2. Etsy mağazasını eşimin üzerine açıp ben üretim yapabilir miyim? Yasal olarak mağaza sahibi eşiniz olduğu sürece ticari sorumluluk onda olur. Sizin sadece üretim aşamasında “hobi” düzeyinde destek vermeniz disiplin suçu teşkil etmez.
3. El emeği ürün satışı nedeniyle ceza alan memur var mı? Evet. Eğer faaliyet bir dükkan açmak veya sürekli reklam vererek büyük bir ticari hacme ulaşmak şeklindeyse, “ticaret yapmak” suçundan disiplin cezası verilebilmektedir.
Editörün Notu: 2026 yılı itibarıyla dijital ekonominin büyümesiyle birlikte kamu personeline yönelik “ek iş” tanımlarında esneme beklense de, mevcut kanuni düzenlemeler hala oldukça katıdır. Etsy gibi platformlarda satış yapmadan önce kurumunuzun hukuk müşavirliğinden görüş almanız veya süreci bir aile üyesi üzerinden yürütmeniz en güvenli yoldur.
Siz ne düşünüyorsunuz? Memurların dijital platformlarda el emeği satışı yapması serbest bırakılmalı mı? Yorumlarda tartışalım.
