Memur olmadan önce yapılan askerlik, devlet memurluğuna başladıktan sonra yapılacak askerlik intibakı işlemi ile memurun derece ve kademesini doğrudan etkiler. Bu durum, memurun hizmet süresini artırarak hem emeklilik kıdemine yansır hem de dolaylı olarak maaş artışı sağlar.
Memuriyet Öncesi Askerlik Süresi Derece ve Kademeyi Nasıl Etkiler?
Devlet memurluğuna atanmadan önce vatani görevini yerine getirenlerin en çok merak ettiği konu, bu sürenin boşa gidip gitmediğidir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 84. maddesi bu duruma net bir açıklık getirmektedir.
İlgili kanun maddesine göre, memuriyete girmeden önce muvazzaf askerliğini yapanların askerlikte geçen süreleri, memuriyette kazanılmış hak aylık derecelerinin ve kademelerinin belirlenmesinde değerlendirilir.
- Askerlikte geçen her yıl için bir kademe ilerlemesi uygulanır.
- Askerlikte geçen her 3 yıl için bir derece yükselmesi verilir.
- Yıl kesirleri (artan aylar ve günler) ise bir üst derece veya kademeye ilerlemek için sonraki yıllarda değerlendirilmek üzere memurun siciline işlenir.
657 Sayılı Kanuna Göre Askerlik Borçlanması ve Maaş Etkisi
Askerlik süresinin intibak işleminin yapılması, memurun doğrudan bordrosuna ve aylık net kazancına etki eder. Ancak burada bilinmesi gereken önemli bir ayrım vardır: Askerlik intibakı derece ve kademeyi doğrudan yükseltirken, maaş üzerindeki mali etkisi memurun unvanına ve bulunduğu mevcut dereceye göre değişkenlik gösterir.
Askerlik Saydırmanın Memura Sağladığı Avantajlar
- Kazanılmış Hak Aylığı (KHA) Yükselir: Derece ve kademenizin artması, taban aylığı ve yan ödeme katsayılarınızı doğrudan etkileyerek maaşınızda artış yaratır.
- Emekliliğe Esas Süre Artar: Askerlikte geçen süre, emeklilik için gerekli olan toplam prim gün sayınıza eklenir.
- Yıllık İzin Hakkı Erken Gelir: Memuriyette 10 yıllık hizmet süresini dolduranlar 30 gün izin hakkı kazanır. Memuriyet öncesi yapılan askerlik, bu 10 yıllık sürenin hesaplanmasına dahil edilerek daha erken 30 gün izin almanızı sağlar.
Hizmet Türlerine Göre Askerlik Süresinin Değerlendirilmesi
Askerliğin hangi statüde yapıldığı (er, yedek subay veya yedek astsubay) intibak hesaplamasında farklılıklar gösterebilir. Aşağıdaki tabloda, memuriyet öncesi yapılan askerlik türlerinin kıdem ve intibak üzerindeki temel etkilerini görebilirsiniz:
| Askerlik Statüsü | Derece / Kademe İntibakı (657 s.K. md. 84) | Emeklilik Süresine Etkisi |
| Er / Erbaş (Kısa veya Uzun Dönem) | Tüm süre (Yıl/Ay/Gün) aynen eklenir. | Borçlanma yapılması halinde eklenir. |
| Yedek Subay (Asteğmen) | Okul dönemi hariç, rütbeli süre eklenir. | Fiili hizmet süresi olarak doğrudan yansır. |
| Yedek Astsubay | Eğitim dönemi hariç, rütbeli hizmet süresi eklenir. | Prim gün sayısına doğrudan dahil edilir. |
Önemli Not: Yedek subay veya yedek astsubay olarak askerlik yapanların, rütbeli olarak geçirdikleri süreler için SGK primleri zaten ödendiğinden, bu süreler emeklilik için ayrıca borçlanmaya gerek kalmaksızın hizmet süresine eklenir. Sadece okulda geçen hazırlık süreleri borçlanmaya tabidir.
Memuriyet Öncesi Askerlik İntibakı İçin Hangi Belgeler Gerekir?
Askerlik sürenizin memuriyet kıdeminize ve maaşınıza etki edebilmesi için kurumunuza yazılı başvuru yapmanız şarttır. Bu işlem otomatik olarak gerçekleşmez. Atamanız yapıldıktan ve göreve başladıktan sonra kurumunuzun insan kaynakları veya personel daire başkanlığına bir dilekçe ile başvurmalısınız.
Başvuru esnasında istenen belgeler şunlardır:
- Askerlik durumunu ve terhis tarihini net gösteren Askerlik Terhis Belgesi (e-Devlet üzerinden alınan barkodlu belge geçerlidir).
- Yedek subay/astsubaylar için terhis belgesine ek olarak hizmet belgesi veya SGK tescil dökümü.
- Kurumunuza hitaben yazılmış, askerlik sürenizin kazanılmış hak aylığı derece ve kademenizde değerlendirilmesini talep eden intibak dilekçesi.
Sıkça Sorulan Sorular
Askerlik saydırma işlemi geriye dönük maaş farkı kazandırır mı?
Hayır, memuriyet öncesi yapılan askerliğin intibakı, kurumunuza dilekçe ile başvurduğunuz tarihten itibaren geçerli olur. Onay alındıktan sonraki ilk maaş döneminde derece/kademe artışınız bordroya yansır; geriye dönük bir maaş ödemesi yapılmaz. Bu nedenle göreve başlar başlamaz dilekçe vermek mali açıdan önem arz eder.
Askerlik borçlanması yapmak zorunlu mu?
Maaş, derece ve kademenizin (Kazanılmış Hak Aylığının) ilerlemesi için askerlik borçlanması (para ödenmesi) zorunlu değildir. Kurumunuza vereceğiniz terhis belgesi ile derece ve kademeniz ücretsiz olarak ilerler. Ancak bu sürenin emeklilik yaş ve gün hesabında da geçerli olmasını istiyorsanız, SGK’ya askerlik borçlanması tutarını ödemeniz gerekir.
Askerlik süresi yıllık izin süresini etkiler mi?
Evet, kesinlikle etkiler. 657 sayılı Kanun gereğince memurların yıllık izin süresi 1 yıldan 10 yıla kadar (10 yıl dahil) 20 gün, 10 yıldan fazla hizmeti olanlar için 30 gündür. Memuriyet öncesi yapılan askerlik hizmeti, yıllık izin hakkına esas olan bu 10 yıllık hizmet süresinin hesabına doğrudan dahil edilir.
Siz de memuriyet öncesi askerlik intibakınızı yaptırdınız mı? Süreç esnasında karşılaştığınız zorlukları veya merak ettiğiniz hesaplama detaylarını aşağıdaki yorumlar kısmından bizlerle paylaşabilirsiniz. Kamu mevzuatına dair en güncel içerikler ve rehberler için sitemizi takipte kalın.
İlginizi çekebilir; Seyyanen Zam Emekli Maaşını Artırır mı?
